Home

Livre ESPERANTO FUNDAMENTA KRESTOMATIO

teksto elŝutebla en formato .pdf   el:  https://drive.google.com/file/d/0B3bwzubbm6ecVzZrYkNlNDV4X00/edit?pli=1

testo scaricabile in formato .pdf   da:   https://drive.google.com/file/d/0B3bwzubbm6ecVzZrYkNlNDV4X00/edit?pli=1

(laŭ la dua eldono  –   seconda edizione)

vorto “krestomatio” = Kolekto da prozaj kaj poeziaj pecoj, kompilita laŭ  pedagogia instrua vidpunkto


eo bandiera

Antaŭparolo

Prezentante pure kondiĉan rimedon de reciproka komunikiĝado, la lingvo
internacia, simile al ĉiu lingvo nacia, povos bone atingi sian celon nur en
tiu okazo, se ĉiuj uzos ĝin plene egale; kaj por ke ĉiuj povu uzi la lingvon
egale, estas necese, ke ekzistu iaj modeloj, leĝdonaj por ĉiuj. Tio ĉi estas
la kaŭzo, pro kiu, cedante al la peto de multaj esperantistoj, mi eldonis la
Fundamentan Krestomation, kiu povos servi al ĉiuj kiel modelo de esperanta
stilo kaj gardi la lingvon de pereiga disfalo je diversaj dialektoj.
Lerni la lingvon ĉiu povas laŭ ĉiuj libroj, kiujn li deziros; sed ĉar multaj
esperantaj libroj estas verkitaj de personoj, kiuj ankoraŭ ne posedas bone la
lingvon Esperanto, kaj komencanta esperantisto ne povus rilati al ili sufiĉe
kritike, tial estas dezirinde, ke ĉiu, antaŭ ol komenci la legadon de la esper-
anta literaturo, tralegu atente la Fundamentan Krestomation. Ne deprenante
de la lernanto la eblon kritike proprigi al si ĉiujn riĉigojn kaj regule faritajn
perfektigojn, kiujn li trovas en la literaturo, la Fundamenta Krestomatio por
ĉiam gardos lin de blinda kaj senkritika alproprigo de stilo erara.
Atentan tralegon de la Fundamenta Krestomatio mi rekomendas al ĉiu,
kiu volas skribe aŭ parole uzi la lingvon Esperanto. Sed precipe atentan kaj
kelkfojan tralegon de tiu ĉi libro mi rekomendas al tiuj, kiuj deziras eldoni
verkojn en Esperanto; ĉar tiu, kiu eldonas verkon en Esperanto, ne koniĝinte
antaŭe fundamente kun la spirito kaj la modela stilo de tiu ĉi lingvo, alportas
al nia afero ne utilon, sed rektan malutilon.
Ĉiuj artikoloj en la Fundamenta Krestomatio estas aŭ skribitaj de mi
mem, aŭ — se ili estas skribitaj de aliaj personoj — ili estas korektitaj de
mi en tia grado, ke la stilo en ili ne deflankiĝu de la stilo, kiun mi mem uzas.

L. ZAMENHOF,
Aŭtoro de la lingvo Esperanto.

Varsovio, en Aprilo 1903.

it_IT BANDIERA

Prefazione

Nel rappresentare un puro rimedio che condiziona la reciproca comunicazione, la lingua internazionale, similmente ad ogni lingua nazionale, potrà raggiungere bene il suo scopo solo nel caso in cui tutti la useranno in modo uniforme; e affinché tutti possano usare la lingua allo stesso modo, è necessario che esistano alcuni modelli di regola uguali per tutti. Questo è il motivo per cui, cedendo alla richiesta di molti esperantisti, ho pubblicato Crestomazia Fondamentale, che potrà servire a ciascuno come modello dello stile esperantista e salvaguardare la lingua da una letale caduta in dialetti diversi.

Ciascuno può imparare la lingua da tutti i libri che vuole; ma poiché molti libri in Esperanto sono scritti da persone che ancora non possiedono bene la lingua, e un esperantista principiante non potrebbe competere con essi abbastanza criticamente, è auspicabile che ciascuno, prima di incominciare la lettura della letteratura esperantista legga attentamente nella Crestomazia Fondamentale. Non sottraendo all’apprendista la possibilità di appropriarsi in modo critico di tutti gli arricchimenti e perfezionamenti fatti secondo la regola, e che egli trova in letteratura, la Crestomazia Fondamentale lo preserverà per sempre dall’assimilazione cieca ed acritica di uno stile sbagliato.

Un’attenta lettura della Crestomazia Fondamentale la raccomando a chi vuole usare la lingua Esperanto per iscritto o a voce. Ma soprattutto raccomando un’attenta lettura di questo libro di tanto in tanto a coloro che desiderano pubblicare delle opere in Esperanto; poiché ciascuno che pubblica un ‘opera in Esperanto senza aver  conosciuto precedentemente e in profondità lo spirito e lo stile-modello di questa lingua, apporta alla faccenda non beneficio, bensì un diretto svantaggio.

Tutti gli articoli della Crestomazia Fondamentale sono o scritti da me o – se sono scritti da altre persone – sono stati da me corretti in grado tale affinché lo stile in essi non si discosti da quello che io stesso uso.

L. ZAMENHOF,
Autore della lingua Esperanto.

Varsovio, en Aprilo 1903.


TABELO DE LA ENHAVO   /    INDICE DEL CONTENUTO

https://eo.wikipedia.org/wiki/Fundamenta_Krestomatio

I. EKZERCOJ

II. FABELOJ KAJ LEGENDOJ

  • La novaj vestoj de la reĝo (“Keiserens nye Klæder” de Andersen)
  • Aleksandro Macedona (V. Jabec)
  • Kiu estas la plej bona amiko de la viro? (Sudrusa popol-rakonto, tradukita de K. Hübert.)
  • La deveno de la virino (Hinda legendo, trad. A. Grabowski)
  • La naskiĝo de la tabako (Cervera Bachiller, trad. Jayme Heinlein Ferreira)
  • Karagara (Hinda fabelo. Rakontis F. V. L.)
  • La virineto de maro (“Den lille Havfrue” de Andersen)

III. ANEKDOTOJ

IV. RAKONTOJ

  • Nokto (de Eube el Odeso)
  • La hejmo de la metiisto (De Nov-Jorka kuracisto. Rerakontita de E. Weilshäuser)
  • La forgesita pipo (A. Edelmann, trad. I. Kaminski)
  • Arturo (rakonto de V. Devjatnin)
  • La nigra virino (el la sveda tradukis B. G. Jonson el Östersund)
  • La karaj braceletoj
  • Nur unu vorton (L. E. Meier)
  • La porcio da glaciaĵo (Rakonto de L. Dilling, tradukita de Eduard Hall el Joensuu (Finnlando).)

V. EL LA VIVO KAJ SCIENCOJ

  • Bagateloj
  • Fingra kalendaro (J. Grohn)
  • El la poŝto
  • La loĝejoj de la termitoj
  • Korespondado komerca (de L. de Beaufront)
  • Kronika katara konjunktivito (el la libro de profesoro E. Fuchs)
  • La sunhorloĝo en Dijon (El la Revue Bourguignonne, publikigata de la Universitato de Dijon)

VI. ARTIKOLOJ PRI ESPERANTO

VII. POEZIO

  • L. Zamenhof
  • Leo Belmont
    • Nokt’ en la koro (Byron)
    • Al brusto, al mia (Heine)
  • V. Devjatnin.
    • Printempo
    • Ŝipeto
    • Sciuro kaj papago
    • Anĝelo (Lermontov)
    • Husaro (Puŝkin)
    • Infano de zorgo (Herder)
    • Espero (Schiller) 343
    • Garantio (Schiller)
  • A. Dombrowski
    • Mia mizero
    • Nova kanto
    • La malliberulo
  • de M. Goldberg
    • La turo babilona
    • Nova Dio {S. Frug)
    • Cigno, ezoko kaj kankro (Krylov)
  • A. Grabowski
    • Tri Budrysoj (Mickiewicz)
    • Revaĵo (P. Dalman)
    • Excelsior (Longfellow)
    • La pluva tago (Longfellow)
    • La sago kaj la kanto (Longfellow)
    • Sonoriloj de vespero (T. Moore)
  • E. Haller.– Mi rakontis (Vejnberg)
  • G. Janowski.–Mi eliras (Lermonto
  • D. Jegorov.–Aŭtuno
  • F. de Kanaloŝŝy-Lefler.–Kuŝas somero (Heine)
  • A. Kofman.
    • Filino de Iftah
    • La sklavoŝipo (Heine)
  • V. Langlet.–Al la memoro de Jozef Wasniewski
  • R. Libeks.– Latva popola kanto
  • I. Lojko
    • Malgrand’-rusa kanteto
    • Profeto (Lermontov)
  • F. Lorenc.–Alaŭdeto (Boheme)
  • A. Naumann
    • Mi amis vin
    • Printempo venos
  • Poeteto.–La Ĉaso
  • I. Seleznet
    • Kanto
    • Ne riproĉu la sorton
    • Revo
  • E. Smetanka.–La poeto (V. Halek)
  • L. Sokolov.–La velo (Lermontov)
  • M. Solovjev
    • Plendo
    • Tri palmoj (Lermontov)
  • K. Svanbom.–Laŭ sveda melodio
  • S. Satunovski.–Ne diru (Nadson)
  • W. Waher.–Spirita Ŝipo
  • J. Wasniewski.–El la paperujo de miaj fabloj
  • E. de Wahl.–Ĉe l’ maro (Heine)
  • F. Zamenhof
    • Versaĵo sen fino
    • Vizito de la steloj sur la tero
  • O. Zeidlitz.–Vespero (A. Nikander)
  • L. Zamenhof.–El Hamleto
  • A. Kofman.–El Iliado

VIII. ALDONO

  • Preĝo sub la verda standardo
Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s